Mythes over futures: zes vooroordelen gecheckt

1. Mythe 1: Staat er bij futures handelen ooit een vrachtwagen vol varkens voor de deur?

Nee, levering dreigt alleen bij fysiek geleverde grondstoffencontracten, en ook daar alleen als u de positie te lang aanhoudt. Levering betreft commodity futures (grondstoffentermijncontracten) met fysieke afwikkeling, bijvoorbeeld op ruwe olie, tarwe of levend vee. Om het zover te laten komen, zou u de future moeten aanhouden na de zogenoemde First Notice Day, in plaats van hem vooraf te sluiten met een tegengestelde transactie. Dan begint het proces van levering en van de financiering van de volledige contractwaarde. Veel brokers sluiten zulke posities vooraf of verlangen dat klanten ze tijdig sluiten.

Juist de varkens zijn trouwens een slecht schrikbeeld: de gangbare futures op slachtvarkens (Lean Hogs) aan de CME worden in contanten afgerekend. De laatste jaren richten steeds meer traders zich bovendien op indexfutures, bijvoorbeeld op de DAX of de S&P 500. Daar is er alleen een contante afrekening (cash settlement); goederen worden nooit geleverd.

2. Mythe 2: Hebt u een fortuin nodig om futures te handelen?

Nee, voor kleine contracten volstaat vandaag een veel kleiner bedrag dan vroeger – een fortuin is niet nodig, wel risicokapitaal en een buffer. De E-mini S&P 500 was oorspronkelijk een vijfde van de grote S&P 500-future, die inmiddels uit de handel is genomen. Een indexpunt is bij de E-mini 50 US-dollar waard. Bij een veronderstelde indexstand van 6.000 punten komt één contract dus overeen met 300.000 US-dollar. Nog kleiner is de Micro E-mini S&P 500 (MES) met 5 US-dollar per punt, een tiende daarvan.

U stort niet de contractwaarde, maar alleen de margin, een zekerheidsstelling. De 2.000 US-dollar intraday en 4.000 US-dollar overnight voor een E-mini uit het oorspronkelijke artikel zijn achterhaald: de margin hangt af van de beweeglijkheid van de markt, wordt door de beurs voortdurend aangepast en ligt voor de E-mini overnight inmiddels een veelvoud hoger. Voor posities die voor het einde van de handelsdag worden gesloten, bieden sommige brokers een lagere intraday-margin. Dat verlaagt het benodigde kapitaal, maar verhoogt de hefboom. Hoe initial margin, margin call en hefboom precies werken, bespreken we in een apart artikel.

Heeft een trader de middelen om met een groot bedrag te beginnen, dan doet hij er toch goed aan klein te starten. Wie met weinig kapitaal begint, moet eerst leren zich aan de regels te houden en verliezen strikt te beperken. Pas wanneer u uzelf hebt bewezen dat u dit vak beheerst, verdient u als het ware het recht om meer contracten te handelen.

3. Mythe 3: Kunt u futures orders niet gewoon online plaatsen?

Jawel, futures worden vandaag bijna uitsluitend elektronisch verhandeld, en u kunt kiezen uit veel handelsplatformen. Stel, u koopt een E-mini-contract en de order wordt uitgevoerd. Direct daarna kunt u twee gekoppelde orders plaatsen: een die het contract met winst verkoopt (koersdoel) en een die het met verlies verkoopt (stop-loss). Wordt een van beide uitgevoerd, dan wordt de andere automatisch geannuleerd. Zo haalt u een deel van de emoties uit de trade en hoeft u niet elke tick te volgen. Zulke ordercombinaties bieden vandaag ook veel aandelenplatformen aan; bij futuresplatformen horen ze al lang tot de standaard.

Let op: een stop-loss wordt als marktorder uitgevoerd zodra de koers is bereikt. In snelle markten of bij koersgaten kan de uitvoering slechter uitvallen dan gepland (slippage).

4. Mythe 4: Verdienen in de futureshandel alleen professionals geld?

Nee, op de beurs worden professionals en particuliere beleggers bij de orderuitvoering gelijk behandeld – succesvol zijn daarom toch alleen traders met regels en discipline. De futuresmarkt geldt als bijzonder transparant: alle marktdeelnemers zien dezelfde koersen in het orderboek, en bij de E-mini worden orders tegen dezelfde prijs uitgevoerd in de volgorde waarin ze binnenkomen. Plaatst u een order voor één contract een fractie van een seconde voordat iemand 100 contracten tegen dezelfde prijs wil kopen, dan wordt uw order eerst uitgevoerd.

Ook de handelskosten zijn in de futureshandel vaak relatief laag. Een tick, de kleinste prijsverandering, bedraagt bij de E-mini 0,25 punten of 12,50 US-dollar. Afhankelijk van de broker volstaat één tick winst al om commissie en beurskosten te dekken. Bij aandelen kan veel meer nodig zijn om zelfs maar break-even te draaien. Het verschil tussen bied- en laatkoers (spread) is bij liquide indexfutures zoals de E-mini meestal maar één tick en daardoor zeer constant. Er is nog een voordeel: indexfutures zijn vandaag bijna de klok rond verhandelbaar. Gelijke voorwaarden betekenen echter geen winst: veel traders verliezen geld, of ze nu professional zijn of niet.

Test een gratis demo.

5. Mythe 5: Moet u voor futures de hele dag achter het scherm zitten?

Nee, futures traden betekent niet dat u zoals bij het scalpen van aandelen 20 of meer trades per dag moet doen. Veel traders handelen maar twee tot vijf keer per dag. U kunt een uur naar de markt kijken of er de volledige hoofdsessie van zes en een half uur aan besteden. Soms ontwikkelt zich geen enkele van uw setups; dan wordt er die dag gewoon niet gehandeld. Futures handelen is daarom mogelijk voor zowel fulltime als parttime traders – op voorwaarde dat de regels vastliggen voordat de markt opent.

6. Mythe 6: Zijn futures te riskant?

Futures zijn riskant, maar niet per definitie riskanter dan andere beleggingen met hefboom – doorslaggevend is hoe u het risico beheert. De meesten van ons kennen horrorverhalen over mensen die op de futuresmarkt grote verliezen hebben geleden. Feit is echter dat alle beleggingsvormen zeer riskant kunnen zijn. U kunt met futures geld verliezen, maar evengoed met aandelen of opties. Goede regels voor risico- en moneymanagement leren en strikt toepassen is bij elke vorm van traden of beleggen onmisbaar.

Een voordeel van futures zijn de vele daytradingkansen. Wie alle posities voor het einde van de sessie sluit, vermijdt het overnachtingsrisico, dus koersgaten na nieuws dat buiten de eigen handelstijd verschijnt. Dat verlaagt het risico, maar neemt het niet weg: ook binnen de dag kan nieuws tot plotse koersbewegingen leiden, waarbij een stop slechter wordt uitgevoerd. Futures kunnen een hogere volatiliteit hebben dan veel aandelen, en door de hefboom kunnen verliezen de gestorte margin overschrijden. Er zijn wel manieren om het risico te beheersen – vooral een kleine positiegrootte en vaste stops.

Test een gratis demo.

7. Hoe werkt de trendvolgende setup met EMA 20 en ADX?

De setup handelt terugvallen naar het exponentiële 20-periodengemiddelde in de richting van een bestaande trend, zodra de ADX boven 30 stijgt en een nieuwe dagtop markeert. Nu komen we bij de praktijk: u begrijpt wat futures zijn, respecteert de hefboom en hebt een plan. Nu staat u voor de taak handelsbeslissingen te nemen: kopen, verkopen, short gaan, indekken? Strategieën kunnen zo ingewikkeld zijn als u wilt. Maar: keep it simple! Deze strategie is een eenvoudige trendvolgende methode die rond een gemiddelde posities inneemt in de richting van de trend. Is de trend neerwaarts, dan worden alleen shortposities ingenomen; wijst hij omhoog, dan alleen longposities.

Regel 1: Handel de trend!

U hebt twee indicatoren nodig: een voortschrijdend gemiddelde (MA) over 20 perioden en de ADX (Average Directional Index). Er bestaan verschillende voortschrijdende gemiddelden, bijvoorbeeld het enkelvoudige (simple) of het exponentieel gewogen gemiddelde. Deze strategie gebruikt een exponentieel gewogen gemiddelde (EMA), dat recente koersen zwaarder laat wegen en daardoor sneller reageert. De ADX werd in de jaren zeventig door J. Welles Wilder Jr. ontwikkeld en helpt een trendmarkt te herkennen; gebruikelijk is een berekening over 14 perioden.

De ADX is geen overgekocht/oververkocht-indicator. Hij stijgt wanneer de markt trendgedrag vertoont – zowel in een opwaartse als in een neerwaartse trend. De ADX vertelt u dus of een markt in een trend zit, maar niet in welke richting. De richting bepaalt u zelf, bijvoorbeeld aan de hand van de vraag of de koers boven of onder de EMA 20 loopt en of hij hogere toppen of lagere bodems vormt. De ADX kan theoretisch waarden tussen 0 en 100 aannemen, maar beweegt meestal tussen ongeveer 5 en 70.

Het concept van de strategie is om retracements (terugvallen, dus tegenbewegingen binnen de trend) terug naar de EMA 20 telkens te handelen wanneer de ADX die dag een nieuwe hoogste waarde boven 30 bereikt. Dat gebeurt binnen een gevestigde trend. Het doel is een deel van de sterkste trendfase in het betreffende tijdvenster te handelen (afbeelding 1). De blauwe lijn toont de koers, de zwarte de EMA 20. De ADX stijgt boven 30 en markeert een nieuwe dagtop; daarmee wijst hij op een bestaande trend. De trend is opwaarts, dus wordt alleen long gehandeld.

Test een gratis demo.

Regels 2 tot en met 6 in het overzicht

• Regel 2: De ADX moet boven 30 liggen en een nieuwe dagtop hebben gemaakt.
• Regel 3: Neem bij de EMA 20 posities in in de richting van de trend.
• Regel 4: Leg uw koersdoel één tot twee ticks vóór het vorige keerpunt (pivotpunt), bij een longpositie dus net onder de laatste top.
• Regel 5: Plaats een stop-loss die bij uw risicoparameters past.
• Regel 6: Handel elke setup die aan de regels voldoet.

Voor de stop-loss voorzag het oorspronkelijke artikel niet meer dan twee tot drie ticks. Zoek telkens een technisch niveau in de grafiek dat bij een krappe stop past. Let daarbij op de eenheden: één tick is bij de E-mini 0,25 punten. Ligt een technisch sterke steun vier punten verder, dan zijn dat al 16 ticks. Dan moet u beslissen of u het hogere risico aanvaardt of de trade overslaat. Een stop van slechts twee tot drie ticks ligt binnen de normale koersruis van een 1-minuutgrafiek en wordt vaak geraakt; daarbij komt nog slippage bij de uitvoering.

De strategie werkt volgens de ervaring van de auteur het best op 1- en 5-minuutgrafieken. Op de 1-minuutgrafiek vindt u doorgaans meer setups dan op de 5-minuutgrafiek; bovendien liggen de koersdoelen in het kortere tijdvenster dichter bij de instap. Dat is alles. Het is een eenvoudige strategie die u als basis kunt beschouwen en aan uw mentaliteit en behoeften moet aanpassen. Een garantie op winst bestaat niet.

Test de regels voordat u echt geld gebruikt. In de gratis demo van het handelsplatform NanoTrader opent u EMA 20 en ADX op een 1-minuutgrafiek en oefent u instap, koersdoel- en stop-orders met virtueel kapitaal. Welke futuresmarkten en contractgroottes beschikbaar zijn, leest u op de pagina over futures handelen bij WH SelfInvest.

Rekenvoorbeeld met kosten en verliesscenario

Een vereenvoudigd voorbeeld met fictieve waarden laat zien wat de regels in US-dollar betekenen (eigen berekening). We gaan uit van handelskosten van 5 US-dollar per round turn (kopen en verkopen) voor één E-mini.

Met de krappe stop moet rekenkundig ongeveer elke vierde trade het koersdoel bereiken (trefkans rond 24 procent) om winsten en verliezen in evenwicht te brengen. Met de ruime stop onder de steun stijgt die drempel tot rond 55 procent, omdat het mogelijke verlies groter is dan de mogelijke winst. Bij de Micro E-mini zijn alle bedragen een tiende zo groot; de kosten wegen daar verhoudingsgewijs echter zwaarder (bij veronderstelde 1 US-dollar per round turn: +16,50 US-dollar winst tegenover −6 of −21 US-dollar verlies).

Koersgat: springt de markt na onverwacht nieuws binnen enkele seconden 20 punten (ongeveer 0,3 procent), dan wordt de stop pas veel slechter uitgevoerd. Het verlies bedraagt dan ongeveer 1.005 US-dollar per E-mini in plaats van de geplande 55 US-dollar. Een stop-loss beperkt het risico dus alleen onder normale marktomstandigheden.

Waarom na elke trade een pauze?

Een korte pauze na elke trade helpt om het resultaat af te sluiten en de volgende setup onbevangen te beoordelen. Onthoud altijd: als een trade gedaan is, is hij gedaan – dat geldt voor winsten net zo goed als voor verliezen. Gun uzelf na elke afgesloten trade een pauze van vijf minuten. Het maakt niet uit wat u in die tijd doet, zolang u niet voor het scherm naar de koersen zit te kijken. Drink een slok water of strek even de benen. Wanneer u dan terugkomt, is de trade afgesloten en kunt u de markt benaderen alsof de dag net opnieuw begint. Te veel traders laten zich beïnvloeden door de resultaten van eerdere trades – en soms is precies dat wat uiteindelijk geld kost.

Conclusie

De meeste mythes over futures doorstaan een factcheck niet: index futures worden in contanten afgerekend, kleine contracten verlagen het benodigde kapitaal, de handel verloopt elektronisch, en particuliere beleggers worden bij de orderuitvoering net zo behandeld als professionals. Eén mythe bevat wel een kern van waarheid: futures zijn instrumenten met hefboom, waarbij verliezen snel kunnen ontstaan en de gestorte margin kunnen overschrijden. De trendvolgende setup met EMA 20 en ADX laat zien hoe een eenvoudige, regelgebaseerde aanpak eruit kan zien. Het rekenvoorbeeld toont echter ook hoe sterk stopafstand, kosten en slippage het resultaat bepalen.

Tip: lees deze praktische gids als u futures wilt handelen...

Veelgestelde vragen (FAQ)

Moet ik bij futures de goederen afnemen?

Nee, zolang u de positie vóór de First Notice Day sluit of een contract met contante afrekening handelt. Indexfutures zoals de E-mini S&P 500 of de DAX-future kennen alleen een contante afrekening. Bij fysiek geleverde grondstoffencontracten, bijvoorbeeld op ruwe olie of tarwe, sluiten veel brokers posities vóór de leveringsfase of verlangen ze dat klanten die tijdig zelf sluiten.

Hoeveel geld heb ik minimaal nodig voor futures?

Minimaal de margin van het gewenste contract plus een ruime buffer voor koersschommelingen en verliezen. Kleine contracten zoals de Micro E-mini S&P 500 vragen maar een fractie van de margin van een E-mini. De margin wordt door de beurs vastgesteld en voortdurend aangepast; uw broker kan meer vragen. Zet alleen geld in waarvan u het verlies kunt dragen.

Wat is een tick bij futures?

Een tick is de kleinst mogelijke prijsverandering van een future. Bij de E-mini S&P 500 bedraagt hij 0,25 indexpunten en is hij 12,50 US-dollar waard, bij de Micro E-mini 1,25 US-dollar. Voor het plannen van koersdoel en stop-loss is het verschil tussen ticks en punten belangrijk: vier punten komen bij de E-mini overeen met 16 ticks of 200 US-dollar.

Wat geeft de ADX-indicator aan?

De ADX geeft de sterkte van een trend aan, niet de richting. Hij stijgt in krachtige opwaartse en neerwaartse trends en daalt in zijwaartse fasen. Waarden boven 25 tot 30 gelden vaak als teken van een uitgesproken trend. De richting bepalen traders met andere middelen, bijvoorbeeld de ligging van de koers ten opzichte van een voortschrijdend gemiddelde of de opeenvolging van toppen en bodems.

Kun je met futures meer verliezen dan je inlegt?

Ja, bij futures kunnen verliezen de gestorte margin en zelfs het volledige rekeningsaldo overschrijden. Dat gebeurt vooral bij grote koersgaten, wanneer een stop pas veel slechter wordt uitgevoerd. Een bescherming tegen een negatief saldo bestaat bij futures niet. Kleine positiegroottes, vaste stops en een kapitaalbuffer beperken het risico, maar sluiten het niet uit.

Kun je futures naast je werk handelen?

Ja, futures zijn ook parttime te handelen, omdat veel contracten bijna de klok rond elektronisch worden verhandeld. Doorslaggevend is een vaste planning met duidelijke regels voor instap, koersdoel en stop. Koersdoel- en stop-orders kunnen tegelijk worden geplaatst, zodat u niet elke tick hoeft te volgen. Open posities laat u toch beter nooit onbewaakt belangrijk nieuws in lopen.

Welk tijdsbestek past bij intraday futures traden?

Voor kortetermijnsetups gebruiken veel traders 1- of 5-minuutgrafieken. De 1-minuutgrafiek levert meer signalen met krappere koersdoelen, maar ook meer valse signalen en een hogere kostenlast in verhouding tot de winst. De 5-minuutgrafiek filtert meer ruis weg en laat iets ruimere stops toe. Welk tijdsbestek past, hangt af van uw beschikbare tijd en uw risicobereidheid.

Dit artikel verscheen eerst in TRADERS´ Magazin, uitgave 01/2022, en werd voor publicatie licht bewerkt, geactualiseerd, aangevuld met een rekenvoorbeeld en vertaald.

Risicowaarschuwing: Effecten zijn onderhevig aan koersschommelingen. Futures zijn complexe financiële instrumenten met hefboomwerking. Verliezen worden dagelijks verrekend, kunnen tot bijstortingsverplichtingen leiden en kunnen de gestorte margin en het volledige rekeningsaldo overschrijden. Stop-orders beschermen niet tegen koersgaten en slippage. De beschreven strategie is een methode, geen aanbeveling; contractwaarden, kosten en resultaten in het rekenvoorbeeld zijn fictief en vereenvoudigd, zonder belastingen. In het verleden of op een demoplatform behaalde winsten bieden geen garantie voor toekomstige winsten. Dit artikel is geen beleggingsadvies.